BBBlog

Yesterday at 17:50 I decided to go to the 4^th Manic Monday, organised by Creative Class, which started at 18:00. Boy, am I glad I made that decision.

For those who don’t know, Manic Monday is a simple concept of inviting a number of people for round table discussions with up to four different moderators or speakers, one at each table. Every 25 minutes, the participants move to the next table and take their discussion with them towards the following speaker/moderator.

The moderators yesterday were all very interesting people. First, there was Lorin Parys, co-founder of FlandersDC with a special interest in creative entrepreneurship. This lead our discussion topic almost immediately towards our Flemish education system where entrepreneurship is systematically under-valued.

Our group then moved towards Bart De Waele, co-founder of the webdesign company netlash and an all-round entrepreneur. This moved the topic from the general low sense of entrepreneurship in Flanders towards the differences we find in various cities, with Bart, obviously, promoting Gent here. :-)

After that, our group got a nice presentation from Luc Buntinx about his last 20 years in ICT entrepreneurship. Very inspiring! His latest venture, Story Nations seems pretty interesting.

Finally, we moved on to Giovani Oosters from the great Vous Lé Vous restaurant and found out we kept the best for last. His passionate story about cooking and his quest towards a Michelin star was truly inspiring and was really interesting listening to.

Overall, Manic Monday was a very successful evening, very well spent among inspiring people with great entrepreneurial spirit. What was very nice is that there were so many new faces. I was very happy to meet all of them.

Last week we had another Profoss-event in Brussels. As always, it was a high-quality event, with very interesting speakers and a nice group discussion at the end. It’s really a pity there’s never more than 20 people showing up. A topic such as the legal matters concerning Open Source software definitely should interest more people. Profoss has a lot more potential!

The first speaker, Ywein Van den Brande showed his expertise again by explaining the most important elements of GPLv3 compliancy. Isn’t it great there are lawyers out there knowing the difference between static and dynamic linking? :-)

I also very much enjoyed the talk of Philippe Laurent about the EUPL. The most important thing to remember here is the political value of this license: Europe is really going for Open Source here! Never forget the GPL was crafted for the American jurisdiction. It’s translations are always unofficial, which forms an additional problem for countries as France, where companies have to, by law, have all their legal documents interrelating them with other French companies in the French language. Also, terms as “distribution” have different meanings in the US and Europe, not to mention the various interpretations of the individual European member states.

I’m very happy I finally could attend a talk by Bruno Lowagie. I found him a very gifted speaker; he knew how to entertain and greatly inform the audience at the same time. Since he once called me “probably the youngest one on my list of favourite Flemish entrepreneurs”, I’m a big fan of his. ;-) In the context of this Profoss-event, the sharing of his experiences with the iText IP review were invaluable!

The other speakers, unfortunately, weren’t all that interesting to me. I was especially bothered by their lack of fluency in English (I blogged about this before). I really appreciate speakers coming over from as far as France and Luxembourg, but everyone should feel free to present in their native tongue. I’m sure they had a very nice message for the audience, and feel sorry that so much got lost in translation.

Anyway, it was a great afternoon spent in Brussels again. Congratulations to Raphaël Bauduin for the organisation. I’m looking forward to the next edition again, and feel proud Zeropoint.IT is an official partner of the Profoss-event!

Will I be attending Zoocamp?

Hell yeah!

Thanks to @filipb for organising!

Some time ago, someone asked me if I knew a way to pass command line arguments to LaTeX documents. My first response was that this ought to be impossible; being a compiler, LaTeX cannot in any way alter it’s input files. But command line parameters can alter the output without touching the input of course.

This has kept me thinking for a while, and at the end I came up with some kind of a solution.

Let’s take a simple LaTeX file:

We will define the output of as a command line parameter at LaTeX invocation, as follows:

Result: containing the text “hello world”. Admitted, it’s not the easiest solution, but it does make LaTeX useful inside simple batch jobs!

For more advanced LaTeX templating, I advise using Perl and Text::Template.

Yesterday I was invited as a guest speaker at Foras (Forum voor Academici uit Schoten). Foras is a monthly meetup of academics somehow related to Schoten. Every month, a speaker is invited to talk about a general topic of interest. Overseeing the list of the past 25 years, I found a lot of interesting topic and speakers. Being part of this list now honestly humbles me. A big thanks to Foras for inviting me.

I have been giving talks about Open Source (and other topics) here and there for quite some time now, but this was the first time my audience had an average age of over 50, was mainly computer illiterate, but highly educated.

Here are the slides I used for the presentation. I usually present without slides, or with only very few. This time I opted for a fully slide-supported presentation:

However unacquainted the audience with the topic, the questions and discussion afterwards were very much in line with what one would expect:

• What about the quality assurance of Open Source software?
• If it was all so straightforward, then why isn’t the world convinced yet?
• Can one use Open Source software together with proprietary software?
• …

In the future I should address these elements in the presentation itself. Frametitle could be “Open Source Myths” or so. :-)

One thing surprised me a lot. In my presentation I never mention Microsoft. Still, people afterwards were constantly asking my opinion about their practices. Interesting how clear it was for them Microsoft does not have a place in the picture I hung up about Open Source.

I can recommend everyone giving a presentation about their favourite topic to an audience with no prejudices or even knowledge about your subject. It’s an eye-opener!

If I got three words to describe the kind of environments I find myself in most, I’d go for “geeks”, “bloggers” and “entrepreneurs”. The list of events I frequent can be grouped in these three categories:

• Geeks
  • FOSDEM
  • Geekdinner
  • Cloudcamp
  • …
• Bloggers
  • #mwbbq
  • BGGD
  • @twunch
  • Blogmeet
  • #jongtuig
  • …
• Entrepreneurs
  • Limburg Web Entrepreneurs
  • Open Coffee
  • Barcamp
  • Plugg
  • Pitch Arena
  • …

I can imagine not everyone agrees with my grouping here. Of course there’s overlap:

I must agree with Philip however, that the separation of these groups of people is becoming less and less clear. None of the women at Girl “Geek” Dinner, know more than average about computers, let alone technology. Barcamp is not about sharing ideas anymore, but a reason for bloggers and tweople to hang out together. At geekdinners, we find ourselves talking more about the economy of the Internet as the technology of the Internet.

It is true that at most of these events you bump into the same people over and over again. Is everyone a geeky blogging entrepreneur these days? It’s not that I’m not enjoying myself at these gettogethers, conferences and dinners, but unfortunately I believe there’s a high risk of circle-jerking which is hurting the quality these events altogether. If all starts to look like

stuff tends to get less interesting. Or not?

Last weekend Antwerp saw it’s first Barcamp organised by Anne. I was there and had another great and very inspiring day. I was also happy that my “presentation” had all the success I could have wished for. Not less than 6 couples attended my 20 minutes Swing dancing course! I think I reached all the Barcamp-ladies. :-)

My other contribution that day was taking care of the WIFI, together with @amedee. I dare say it worked out pretty well. I learnt some interesting stuff however:

• When setting up a WDS with multiple hosts, iPhones, blackberries and similar clients can only successfully determine the route to the Internet when associated to the main access point, because of a faulty gateway setting when they have to determine one themselves. This was easily fixed by setting the DHCP server optiont 3 (router) to the IP address of the main access point.
• A mixed daisy-chain and star WDS setup actually works! We had as main access point, WDS connected to and . was WDS bound with and with . (By the way, only very few people seemed to recognise the hostnames of the access points as large Pakistani cities, less my relation to them. Maybe next Barcamp I should bring a short presentation about my ventures in Pakistan. :-))
• Only have one access point serve DNS to the network. Then, set all of them to push the DNS setting to the clients via DHCP, just like with the gateway.
• The X-wrt graphs show that from time to time we had no connection to the outside world. All seemed to work fine those moments, but for a failing Internet connection. The -network had the same problem at the same time. Don’t blame me for that! :-p
• Barcamp attendees cannot live without an Internet connection. They don’t care about network encryption however. :-)

I think next time I’ll push this further and enter a proxying and monitoring gateway into the system. Must result in some pretty interesting graphs, I’m sure! :-)

Of course, next to contributing, there’s a lot of consuming to do on a Barcamp as well. I really liked some of the presentations I attended. Coming to mind are Thomas Vande Casteele’s explanation about Google Analytics. He sure is an expert there! Second, I was dazzled by Wouter Kampmann and his presentation about Semantic Web Services. This is really interesting for one of my ventures The Data Tank! I also particularly enjoyed the movement therapy session by Aster Saerens.

This Barcamp ended in a session questioning the very concept of Barcamp and how it ought to be organised. I really appreciate the conclusion we reached: it’s up to the organiser to decide how he/she wants to arrange those matters. A Barcamp can be in a tent with 50 people, or hosted in a professional environment costing so much money, sponsor dependency can’t be ruled out. A camp where everyone grabs some food from a nearby friterie during lunch break, or smoothly organised catering. All are equally fun!

Talking about sponsors, we had quite a few this time. Thanks to

• Nucleus, for the venue;
• Devia, for the soup;
• Chocolateque, for the chocolate;
• 10to1, for the lunch;
• The Parking Lot, for the T-shirts;
• Nespresso, for the coffee.

Even though the whole day was pretty exciting and exhausting, I had to rush off and miss the after-barcamp-dinner for a improvisation theatre show I was performing in that same night. All went well however, and having spent half my weekend in such an awesome way, I went home for a great sleep.

Looking forward to the next Barcamp already!

A while ago, I accepted the challenge of providing a bunch of 150 geeks at a Barcamp with reliable WIFI connectivity. Today, I spent some time preparing the setup.

The hardware will consist out of 5 different wireless access points, all flashed with the Open Source OpenWRT firmware (2.4 kernel, X-WRT interface). The access points are different models form different vendors, but that shouldn’t matter. (Thanks to Amedee for helping me out here!)

What I’m conceiving is a Star WDS-network setup. Depending on which rooms we will have available, this might turn into a Daisy Chain setup next week.

I have some networking experience, but never had to prepare a WIFI setup for 150+ heavy users. This leaves me with some questions:

• Do I enable encryption of some sort? Will the low-end CPU’s of the el-cheapo routers be able to hand that amount of work?
• What about bandwidth control? Can I trust that no-one will clog the whole pipe with an out-of-control bittorrent session?
• I figure most of the traffic will be going to a handful of domains (twitter.com, wordpress.com, flickr.com, vimeo.com, …); Would a (transparent) caching proxy help us out? Or would it be counter-productive, as most barcamp attendants demand real-time data from the Internet?
• What data could I/am I allowed to gather? I’d love to post some (anonymous) statistics afterwards with domain, speed and other trends…

Anyway, lot’s to find out still. Maybe, as this is the first time, I’ll just concentrate on having the network up and running in time and keeping it stable throughout the day.

For those who can’t wait: the ESSID will be . :-)

Last year, I was present at the first edition Plugg as a start-up finalist speaker for MyOwnDB. It was a truly wonderful event then. But this year, it was even better. Congratulations to Robin Wauters and Veronique Pochet for bringing us such a high-quality event.

For those who don’t know what I’m talking about, Plugg is a one-day conference with a clear focus on celebrating entrepreneurship and innovation in Europe and raising global awareness for those European start-ups in the Web / Mobile 2.0 field that stand out in the crop.

Mike Butcher is a great host and knows how to retain the audience’s attention throughout a full-day event. I’m less enthusiastic about Sien Luyten as a presenter for the core of the event, the start-up rally. But that’s just me, I suppose, as I heard other people congratulating her for her efforts.

My personal highlights of the day, however, were not the presenting start-ups (even though I found their pitches of a much better quality as last year’s contestants), but the very inspiring talks of Dries Buytaert and Bart Decrem. First of all, I am personally quite a fan of both these guys. Big Belgian names in the world wide Open Source community (that’s reason enough) ánd able to work on what they love most in their own businesses (need more reasons?).

I was very inspired by them, explaining the European entrepreneur that being in the United States is not a bad idea for your business and that we should not be afraid to think BIG.

I’m not a big fan of the States myself, but I can see their point. Thinking BIG however, is something I have in me. Let’s see where it gets me. :-)

One last thing I want to share is that it really struck me how nearly every startup was highlighting the fact that their product was platform-independent. Nothing we saw was tied to the Microsoft platform at all. I think the big shift towards the mobile platform, where no monopoly has settled yet, makes businesses rethink their platform compatibility strategy. Moreover, most key-note speakers clearly mentioned Open Source as being a really important factor in today’s digital world (Inmaculada Martinez, Dries Buytaert, Bart Decrem, Paul De Decker, …). I can’t help but think that the current crisis the world is finding itself in only accelerates this trend of Open thinking. This is good news for all us Open Source oriented businesses!

Anyway, it was nice meeting new and great people yesterday. I’m already looking forward to the third edition in 2010!

Some time ago, I was asked by Koen Vervloesem, a great IT journalist for a comment on an interview he held with Dirk Tombeur, Platform Strategy Manager at Microsoft Belgium. Reason for that was my post about the definition of success back in November 2008.

Meanwhile, the interview (Dutch and French only) has been published in IT professional, but due to space restrictions, many of my comments were summarised or stripped out (understandably). For those interested, I’d like to share my whole reply on the interview (it’s only available in Dutch however):

“Openheid en bescherming intellectuele eigendom zijn belangrijk voor innovatie”
Interview met Dirk Tombeur van Microsoft
Koen Vervloesem

De conferentie Profoss heeft elk jaar verschillende thema-edities over het gebruik van open source software in de bedrijfswereld. De sprekers en andere aanwezigen komen vooral uit de open source-hoek, maar er is telkens één opvallende verschijning: Dirk Tombeur, Platform Strategy Manager bij Microsoft Belgium & Luxemburg. Hoe komt hij daar terecht?

“Zo’n twee tot drie jaar geleden ontmoette ik Raphaël Bauduin, een jonge gedreven IT’-er met een hart voor open source, die iets daarna met Profoss op de proppen kwam. Wat mij opviel was dat hij heel genuanceerd was. In die tijd was er echt een grote clash tussen Microsoft en open source, ik heb toen aan debatten deelgenomen waar het er vaak heftig aan toe ging. Raphaël is anders, en met Profoss mikt hij ook op de commerciële invulling van open source, wat voor Microsoft natuurlijk interessant is. Daarom zijn we ook Gold Sponsor van Profoss geworden. Wat mij overigens het meeste bijgebleven is van mijn bezoekjes aan Profoss is de ‘entrepreneurial spirit’ van open source mensen. Ze zoeken ook aansluiting bij de propriëtaire wereld.”

Open source

Over de levensvatbaarheid van open source bedrijven is Tombeur echter kritisch: “Red Hat is één van de weinige grote open source bedrijven die nog onafhankelijk zijn. SUSE bijvoorbeeld is opgekocht door Novell. Vroeger dacht men: we geven onze intellectuele eigendom gratis weg en verdienen ons geld wel met diensten. Als je kijkt naar de markt, gaat dat toch niet op: op dit moment is het heel moeilijk om een zuiver service-bedrijf te zijn. Landen zoals de Verenigde Staten blijven dan ook hameren op het belang van intellectuele eigendomsrechten.”

SuSE is dan wel opgekocht door Novell, maar de inkomsten rond het product blijven gegenereerd door diensten. De GPL maakt dit ook niet anders mogelijk, en toch heeft Novell hiervoor gekozen. Het toont alleen maar aan dat ook grote softwaremultinationals resoluut de kaart van de diensten beginnen te trekken. Een ander zo’n voorbeeld is Sun met Virtualbox, MySQL en Java.

Interessant is dat in deze uitspraak het woord “software” vervangen wordt door “intellectuele eigendom”. Wat is de waarde nog van software als eigendom vandaag de dag? Software is allang geen kapitaalsintensieve industrie meer.

Traditioneel waren de kosten geassocieerd met softwareontwikkeling afkomstig van arbeid, licenties, huur en computers. Op alle vlakken is de kost ongelofelijk gedrukt. Niet in het minst de arbeidskosten zijn gecontroleerd door het succes van het offshore model en bovendien zijn programmeurs vandaag productiever dan ooit. Met de gratise beschikbaarheid van welke soort van softwarebibliotheek dan ook, met miljarden pre-built cut-n-paste codevoorbeelden, met een online collectie van how-tos die met de secode groter wordt en de enorme vooruitang van de ontwikkelingsomgevingen als IDE’s kan één enkele persoon vandaag een succesvolle online applicatie ontwikkelen die door miljoenen gebruikers geconsumeerd zal worden.

De meerwaarde en “intellectuele eigendom” verschuift vandaag steeds meer van het product zelf, naar de kennis van het product en de daaraangekoppelde kwaliteitsdienstverlening.

Microsoft is zelf ook geen services-bedrijf en verdient geld met zijn licenties. Je kan dus niet zomaar verwachten dat het bedrijf bijvoorbeeld Windows open-sourcet, zoals men wel eens oppert. “Dat zou betekenen dat we onze inkomstenstroom en investeringen volledig omslaan. Stel dat we onze broncode aan de community zouden geven, hoe moet dat dan economisch werken?” vraagt Tombeur zich af.

Dat zal inderdaad niet lukken, maar wat is dan wel hun plan om hun businessmodel aan te passen aan de 21ste eeuw?

“Eén van de misvattingen is overigens dat men onze broncode niet kan inzien: Microsoft heeft source code licenties voor partners. Maar we merken wel dat er heel weinig partners zijn die effectief in onze broncode duiken. Het vereist natuurlijk heel wat kennis. De meeste ontwikkelaars gebruiken liever een open API naar onze software dan dat ze zelf in onze software moeten kijken.”

De waarde van Open Source zit hem niet zozeer in de beschikbaarheid van de code, maar in de openheid van het ontwikkelingsproces enerzijds en de 4 vrijheden die een Open Source licentie garandeert anderzijds: freedom to use, study, redistribute and improve.

Het is een onmogelijke taak om jezelf in de code te verdiepen van het resultaat van meer dan 15 jaar gesloten ontwikkeling.

Voor studenten is dat anders, merkt Tombeur op: open source geeft hen een unieke kijk onder de motorkap. “Toen ik mijn master in de informatica deed, was ik al blij als we toegang kregen tot een computer. Andrew Tanenbaum zorgde voor een revolutie toen hij MINIX schreef als illustratie bij zijn handboek ‘Operating Systems Design and Implementation’: hierdoor kon elke student de broncode van een besturingssysteem zien.”

Toen Linus Torvalds zijn op MINIX geïnspireerde Linux-kernel maakte en deze gekoppeld werd met de GNU-software van Richard Stallman, was er plots een alternatief besturingssysteem dat vrij was. “Tot dan hadden we enkel met commerciële concurrenten te maken. Vanaf toen zijn we echter beleidsmatig naar GNU/Linux gaan kijken,” aldus Tombeur. Ondertussen ondersteunt Microsoft ook heel wat open source software. Zo heeft het bedrijf een samenwerking met Zend: een team van Microsoft legt zich toe op een optimale implementatie van de PHP-taal in Windows.

Waarom heeft Zend initieel niet gekozen voor de optimalisatie van PHP op Windows, maar wel op GNU/Linux?

Volgens Tombeur is het overigens ontzettend moeilijk om een gebruikerscommunity lang gemotiveerd te houden. “Als je dan de ontwikkeling van software gaat schragen op een community van vrijwilligers, dan is het voortbestaan van dat project onzeker. Je hebt echt een stichting nodig die de ontwikeling garandeert, zoals bijvoorbeeld de Apache Foundation.” Hij verwijst naar het voorbeeld van OpenOffice.org, dat de laatste jaren heel wat minder actieve ontwikkelaars heeft. Michael Meeks, OpenOffice.org-ontwikkelaar en werknemer van Novell, pleitte daarom onlangs voor de oprichting van een stichting om de ontwikkeling van het kantoorpakket te garanderen.

Het voortbestaan van projecten is altijd onzeker, zowel die binnen een bedrijf als die op basis van vrijwilligers. Maar het voortbestaan van software is nooit onzeker bij Open Source projecten.

Neem het slechtste geval dat de ontwikkeling van OpenOffice.org gestaakt wordt door het huidige team. Dan is het slechts een kwestie van tijd en voldoende interesse voor een ander team om het werk terug op te pikken. Stopt Microsoft met de ontwikkeling van Microsoft Office worden alle klanten in hun blootje gezet.

Open standaarden

Microsoft heeft in het verleden niet altijd de kar van standaarden gespannen, maar volgens Tombeur heeft het bedrijf in 1998 een omslagmoment gehad: “Er werd toen een belangrijke corporate beslissing genomen voor de Platform Strategy Group: we moeten alle productlijnen architecturaal op elkaar aansluiten. Bill Gates was hier de drijvende kracht achter, met XML. Vanaf toen hebben we er aan gewerkt om al onze Office-bestandsformaten op een open XML-standaard te baseren. De maatschappij accepteert immers geen geslotenheid meer.”

Even duidelijk maken hier dat Bill Gates niets met de onwikkeling van XML te maken gehad heeft.

Microsoft trekt nu volgens Tombeur volop de kaart van open standaarden. “OpenXML is nu een ISO-standaard, en ook voor onze oudere protocols geven we via het MSDN-netwerk informatie vrij als gevolg van ons initiatief Open Specification Promise. Door het open maken van deze protocols gebeurt er nu ook veel community-werk op projecten zoals SharePoint. Ook in de open source wereld is er bijvoorbeeld interesse in de integratie met het Live-platform via open API’s.”

De standaard waarover sprake heet niet OpenXML (alsof traditionele XML gesloten zou zijn), maar Office Open XML.

De vraag kan gesteld worden waarom Microsoft zijn eigen open standaard heeft willen doorduwen in plaats van de reeds veel langer beschikbare Open Document Format standaard aan te nemen. De geschiedenis leert immers dat twee concurrerende (open) standaarden een bedreiging van het concept standaard zelf vormen.

Bovendien is het standaardisatieproces van Office Open XML op zijn minst zeer omstreden te noemen. Het implementeert immers andere, gesloten standaarden als DrawingML en VML (versus SVG dat wel open is), Office Math ML (versus MathML dat wel open is), etc…

Tenslotte telt de Office Open XML standaard 6546 paginas (het Open Document Format telt er 867), wat het praktisch gezien onmogelijk maakt om vendor-neutraal te zijn.

Dit alles toont aan dat Microsoft nog steeds ofwel niet doorheeft wat Open Standaarden precies inhouden of helemaal die kaart niet aan het spelen is. Integendeel zelfs.

Tombeur illustreert het belang van open standaarden met de elektriciteitsvoorziening: “Op het ogenblik dat men in Europa gekozen heeft voor een netspanning van 220 V, is er een gigantische schaalvergroting gebeurd en zijn er allerlei satellietindustrieën onstaan, zoals consumentenelektronica en huishoudtoestellen. Dat kon maar omwille van één zekerheid: dat de netspanning 220 V wisselspanning bedraagt op 60 Hz. Als er onzekerheid is over een standaard, wordt er veel minder geïnvesteerd.” De les die we uit deze geschiedenis moeten trekken is volgens Tombeur: open standaarden geven op termijn belangrijke schaalvoordelen.

Standaardisatie is overigens in alle industrieën gegroeid, alleen gaat het niet overal even snel. “Het eerste bedrijf in een industrie kiest natuurlijk zijn eigen form factor, en concurrenten doen dat vaak ook met hun eigen incompatibele form factor om marktaandeel naar zich toe te trekken. Naarmate deze industrie volwassener wordt, wordt de economische druk echter zo groot dat het voor alle partijen een meerwaarde biedt dat ze compatibel met elkaar zijn.”

Ook in de IT-sector is deze standaardisatiegolf begonnen, aldus Tombeur: “In het verleden had elke fabrikant zijn eigen standaarden: DEC, IBM, Microsoft, … Als je je eigen protocols ontwikkeld hebt, vergroot de ontwikkelkost van je software echter in elke nieuwe generatie: je moet immers telkens compatibiliteit met X andere producten invoeren. Dan is het veel goedkoper om open standaarden te volgen. Een concreet voorbeeld hiervan bij ons is dat het OpenDocument Format (ODF) native ondersteund zal worden in Microsoft Office. De IT-sector volgt gewoon wat later dan andere industrieën.”

Intellectuele eigendom en innovatie

Volgens Patrick Slaets, economisch adviseur bij Agoria-ICT, moeten we in deze evolutie naar openheid toch niet vergeten om de intellectuele eigendommen van softwarebouwers in Europa te beschermen. “Er zijn veel Europese bedrijven die in de Verenigde Staten een octrooi aanvragen, maar in Europa niet. Een voorbeeld hiervan is het Duitse SAP. We moeten wel goed nadenken over de termijn van softwareoctrooien: door software-uitvindingen niet te beschermen, rem je bedrijven af; als je het octrooi te lang laat bestaan, rem je bedrijven eveneens af. Er is dus wel een discussie hierover nodig, want software verschilt van fysieke uitvindingen.”

Software verschilt niet zo zeer van fysieke uitvindingen: het zijn implementaties van ideeën. Net als in de fysieke wereld is het zinvol om de implementaties te beschermen, maar niet de idee zelf.

Slaets neemt de gelegenheid aan om te onderstrepen dat ook de overheid en het onderwijs een belangrijke rol te spelen hebben in de bewustmaking van en de stimulatie van innovatie. “België levert heel goede informatici af, zowel de hogescholen als de universiteiten. De afgestudeerden hebben een goede methodologie aangeleerd, maar ze hebben te weinig kennis van de business en te weinig communicatievaardigheden. Waarvoor dient deze software? Hoe achterhaal ik de functionele noden? Wat kost het om een aanvaardbare kwaliteit te bereiken? Hoe communiceer ik mijn ideeën met andere ontwikkelteams? Dat zijn allemaal vragen die men zich te weinig stelt. Ze beseffen ook te weinig dat immateriële zaken ook waarde creëren en dat ideeën beschermd moeten worden. Software is een ongelooflijke groeimarkt, of het nu open source of propriëtair is, en we hebben daarvoor veel en goed opgeleide mensen nodig.”

Volgens Tombeur is de GSM-standaard het beste voorbeeld van hoe je tot innovatie kan komen in Europa: “De GSM-standaard is een enorm succes, begonnen eind jaren 1980 door een kartel van de 12 stichtende leden. Hun standpunt was: er moet één standaard komen voor mobiele telefonie, een open standaard, maar niet royalty-free. Het is een kapitaalintensieve industrie, maar je hebt door het succes van de standaard wel de garantie op een grote afname. Europese beleidsmakers zouden veel kunnen leren door naar dit model te kijken.”

De GSM-standaard is precies een voorbeeld van hoe het niet moet. Een vergelijking met een ander populair communicatieprotocol gaat hier op: TCP. TCP is een werkelijk open standaard. 10 jaar na zijn ontstaan was het zo alomtegenwoordig en had het zo ongelooflijk veel innovatie teweeggebracht, dat de meeste mensen het dagelijks gebruiken, maar zelfs niet meer weten waar het voor staat. GSM daarentegen heeft in België selchts een handvol bedrijven grootgemaakt en 10 jaar later kunnen we nog steeds niets anders dan bellen en wat berichtjes van 160 karakters sturen. Ironisch genoeg hebben we net moeten wachten op de komst van TCP naar onze mobiele toestellen om er eindelijk innovatieve toepassingen op te kunnen draaien.

Technologische en commerciële neutraliteit

Volgens Tombeur zal cloud computing aan de hele discussie een nieuwe dimensie geven: “Mensen gaan zich niet afvragen of Azure met een open source of propriëtair model ontwikkeld is. Wat ze zich wel gaan afvragen: is de dienst er als ik ze nodig heb, kan ik van dienst veranderen, kan ik twee diensten combineren, … Vrije-softwareverdedigers zoals Richard Stallman zijn volledig tegen de cloud omwille van lock-in. Maar de cloud zal ook leiden tot nieuwe businessopportuniteiten zoals brokers die je kunnen garanderen dat je binnen een bepaalde tijd je applicatie van het ene naar het andere cloud-platform kan migreren.”

Net als het Internet kan het cloudconcept enkel en alleen maar slagen als het op vrije fundamenten gebouwd is. Mensen vragen zich inderdaad niet af of pakweg GMail de e-mail RFCs correct implementeert, maar het is van belang voor alle partijen dat dit wél zo is. Ik geloof niet in een succesvolle cloud als we toestaan dat deze op een propriëtaire leest geschoeid wordt.

Slaets benadrukt nog dat we niet moeten focussen op één businessmodel: “We moeten open staan voor alle businessmodellen: open source, propriëtair, software-as-a-service, maatsoftware, … Openbare aanbestedingen moeten technologisch en commercieel neutraal zijn. Als men bijvoorbeeld zou eisen dat men enkel open source software bij de overheid gebruikt, of apparaat X of softwarepakket Y gebruikt, dan is men niet neutraal meer. Ook in het onderwijs zou dit zo moeten zijn.”

Naar mijn mening Open Source is geen businessmodel maar een distributiemodel. De eis om enkel Open Source software te gebruiken bij overheden is perfect verdedigbaar, om dezelfde reden dat met eist dat er in de officiële landstalen gewerkt wordt. Enkel zo kan neutraliteit en beschikbaarheid immers gewaarborgd zijn op lange termijn. Het onderwijs vormt een mooi voorbeeld van een instelling die zich niet mag laten verleiden tot een vendor lock-in, wat men met propriëtaire oplossingen bijna altijd heeft. Want *dan* is men niet neutraal meer.